Bijlage 3 Regeling vaststelling model cross-over kwalificatie en toetsingskader cross-over kwalificaties mbo 2016: behorende bij de Regeling vaststelling model cross-over kwalificatie en toetsingskader cross-over kwalificaties mbo 2016

Regeling vaststelling model cross-over kwalificatie en toetsingskader cross-over kwalificaties mbo 2016

In de WEB zijn bepalingen opgenomen over de ontwikkeling en toetsing van kwalificatiedossiers voor het middelbaar beroepsonderwijs, in de artikelen 7.2.3, 7.2.4 en 7.2.6. Daarnaast bevat het Besluit experiment cross-over kwalificaties aanvullende voorschriften die ook deels afwijken van met name artikel 7.2.4 van de WEB. Dit toetsingskader beschrijft in een tweetal hoofdstukken de wijze waarop uitvoering gegeven wordt aan deze artikelen. De hoofdstukken beschrijven achtereenvolgens: Tijdens het experiment maken cross-over kwalificaties geen onderdeel uit van de kwalificatiestructuur. Voor de cross-over kwalificatie bestaat een apart toetsingskader en aparte instructie. De cross-over kwalificatie moet echter altijd gezien worden in samenhang met bestaande kwalificaties, kwalificatiedossiers, keuzedelen en de kwalificatiestructuur als geheel. Een cross-over kwalificatie bevat de kwalificatie-eisen voor een beroep op het niveau van de beginnend beroepsbeoefenaar. Ook bevat het een verwijzing naar de kwalificatie-eisen voor de generieke examenonderdelen Nederlandse taal, rekenen, Engels (voor mbo niveau 4), loopbaan en burgerschap. Aan iedere cross-over kwalificatie zijn meerdere keuzedelen gekoppeld. Aan iedere cross-over kwalificatie is het document Verantwoordingsinformatie behorend bij de cross-over kwalificatie mbo <naam cross-over kwalificatie> verbonden. In dit document legt de aanvrager verantwoording af over de inhoud en de totstandkoming van de betreffende cross-over kwalificatie, maar in dit document worden niet – zoals in de kwalificatie zelf – kwalificatie-eisen opgenomen. De cross-over kwalificatie en de koppeling ‘cross-over kwalificatie – keuzedelen’ worden vastgesteld door de minister van OCW; dat geldt niet voor de verantwoordingsinformatie bij de cross-over kwalificatie. De toetsingscriteria in het toetsingskader beschrijven kwaliteitsstandaarden waaraan de cross-over kwalificatie moet voldoen. De cross-over kwalificatie moet worden ontwikkeld volgens

• I. De criteria aan de hand waarvan de kwaliteit van de cross-over kwalificatie wordt getoetst;
• II. De inrichting van het toetsproces leidend tot een advies over de kwaliteit van de cross-over kwalificatie.
• 1) Doelmatigheid: de cross-over kwalificatie sluit in kwaliteit en kwantiteit aan op de vraag vanuit de arbeidsmarkt.
• 2) Uitvoerbaarheid: de cross-over kwalificatie is uitvoerbaar voor de onderwijsinstelling, leerbedrijven en andere gebruikers van de cross-over kwalificatie ten behoeve van het onderwijs, de examinering en de beroepspraktijkvorming (bpv).
• 3) Herkenbaarheid: de cross-over kwalificatie is herkenbaar voor bedrijfsleven, onderwijsveld en studenten.
• 4) Transparantie: de kwalificatiestructuur vormt samen met de cross-over kwalificaties een ontkokerd, transparant en overzichtelijk geheel. De cross-over kwalificatie is niet noodzakelijk indien voor een beroep een opleiding kan worden vormgegeven op basis van een bestaande kwalificatie of cross-over kwalificatie, al dan niet in combinatie met keuzedelen. De cross-over kwalificatie geeft overzichtelijk de kwalificatie-eisen aan conform het model cross-over kwalificatie. De cross-over kwalificaties zijn zo beschreven dat studenten een goed onderbouwde keuze voor een kwalificatie kunnen maken en werkgevers weten wat ze kunnen verwachten van studenten die een bpv-plek of baan vervullen.
• 5) Flexibiliteit: het proces van de totstandkoming van de cross-over kwalificatie en de koppeling met keuzedelen staat er borg voor dat er alert en adequaat gereageerd wordt c.q. is op ontwikkelingen op de arbeidsmarkt die moeten leiden c.q. hebben geleid tot een duurzame cross-over kwalificatie.
• 6) Duurzaamheid: de cross-over kwalificatie en bijbehorende keuzedelen leveren een solide basis voor de inhoudelijke inrichting van het onderwijs, de examinering en de bpv. De cross-over kwalificatie is bestendig tegen korte-termijn-veranderingen binnen het onderwijs en de beroepsuitoefening zodanig dat de onderwijsinstelling het onderwijs goed kan organiseren en werkgevers stabiel zicht hebben op de kwaliteiten van de beginnend beroepsbeoefenaar.
• 1. De cross-over kwalificatie is doelmatig; relevant voor de arbeidsmarkt. Cross-over kwalificatie Verantwoordingsinformatie
• a. De cross-over kwalificatie bevat de kwalificatie-eisen voor de beginnende beroepsbeoefenaren die aansluiten op de actuele vraag van de arbeidsmarkt.
• b. De cross-over kwalificatie is drievoudig kwalificerend. Naast kwalificatie-eisen voor het beroep bevat de kwalificatie de kwalificatie-eisen voor de generieke examenonderdelen Nederlandse taal en rekenen met een verwijzing naar de bij de betreffende mbo niveaus behorende referentieniveaus Nederlandse taal en rekenen en een verwijzing naar de kwalificatie-eisen voor het generieke examenonderdeel loopbaan en burgerschap. Kwalificaties op niveau-4 bevatten tevens kwalificatie-eisen voor het generieke examenonderdeel Engels met een verwijzing naar de niveaus van het Europees raamwerk voor moderne vreemde talen (CEF / ERK).
• c. De cross-over kwalificatie is breed toeleidend naar de arbeidsmarkt (het reikt verder dan de incidentele vraag van een bedrijf). Ze heeft niet betrekking op een functie maar op een beroep dat wordt uitgeoefend in meer dan één bedrijf.
• d. Alleen indien een bestaand certificaat uit de kwalificatiestructuur onderdeel uitmaakt van de cross-over kwalificatie, dan is er sprake van een onderdeel van de cross-over kwalificatie waaraan een certificaat is verbonden.
• a. In geval van bijzondere vereisten zijn deze in de verantwoordingsinformatie bij de cross-over kwalificatie beschreven. Waar relevant is verantwoord hoe die verwerkt zijn in de kwalificatie.
• b. In geval dat aan een deel van een kwalificatie een certificaat verbonden is, is een toelichting op de relevantie van het certificaat opgenomen in de verantwoordingsinformatie.
• c. In de verantwoordingsinformatie bij de cross-over kwalificatie is een beschrijving van ontwikkelings- en doorgroeimogelijkheden van studenten binnen de beroepskolom na het behalen van de kwalificatie opgenomen.
• 2. De cross-over kwalificatie is uitvoerbaar voor onderwijs, bpv en examinering. Cross-over kwalificatie Verantwoordingsinformatie
• a. Op basis van de cross-over kwalificatie kan de onderwijsinstelling een opleiding verzorgen die goed afgestemd is op de (regionale) vraag en aanbod.
• b. De cross-over kwalificatie is uitvoerbaar voor de onderwijsinstelling en leerbedrijven binnen de daarvoor geldende (formele) kaders met betrekking tot (bijvoorbeeld) het onderwijs, de examinering, de beroepspraktijkvorming (bpv) en de verantwoording.
• c. De kwalificatie is zodanig beschreven dat het daarop door de onderwijsinstelling in te richten onderwijsprogramma studeerbaar is binnen de geldende voorschriften: Indien dit in verband met de aard van de opleiding noodzakelijk is, kan voor de middenkaderopleiding een langere studieduur worden vastgesteld. Deze opleidingen dienen te voldoen aan de daarvoor door de Minister van OCW geformuleerde criteria conform art. 7.2.4a. van de WEB.
• I. ten minste één en ten hoogste twee volledige studiejaren voor de basisberoepsopleiding;
• II. ten minste twee en ten hoogste drie volledige studiejaren voor de vakopleiding;
• III. drie volledige studiejaren voor de middenkaderopleiding;
• d. De beschrijving van de kwalificatie-eisen per cross-over kwalificatie biedt voldoende houvast voor de onderwijsinstelling en andere betrokkenen (waaronder leerbedrijven en leveranciers) voor de inhoudelijke inrichting van onderwijsprogramma’s, examinering en bpv. De kwalificatie bevat geen eisen betreffende de vorm van opleidingen (zoals bijvoorbeeld de didactiek).
• a. Onderwijs en bedrijfsleven zijn bereid om op te leiden voor de betreffende kwalificatie. Het bedrijfsleven heeft concrete toezeggingen gedaan om bpv-plaatsen ter beschikking te stellen.
• b. In de verantwoordingsinformatie bij de cross-over kwalificatie is tenminste een terugvaloptie beschreven.
• c. In de verantwoordingsinformatie bij de cross-over kwalificatie is een onderbouwing geleverd voor de nominale studieduur van middenkaderopleidingen indien deze een studieduur mogen hebben van langer dan drie jaar.
• d. In geval van bijzondere vereisten is in de verantwoordingsinformatie bij de cross-over kwalificatie een toelichting gegeven op de uitvoerbaarheid er van.
• 3. De cross-over kwalificatie is herkenbaar voor bedrijfsleven, onderwijsveld en studenten. Cross-over kwalificatie Verantwoordingsinformatie
• a. De naamgeving en inrichting van de cross-over kwalificatie levert voldoende herkenbaarheid op voor het bedrijfsleven, onderwijsinstelling en studenten.
• b. De cross-over kwalificatie geeft een actuele en relevante beschrijving van de beroepshandelingen van een beginnend beroepsbeoefenaar.
• c. Elke cross-over kwalificatie bestaat uit onderdelen van kwalificaties uit de herziene kwalificatiestructuur uit twee of meer opleidingsdomeinen.
• d. De cross-over kwalificatie is gericht op uitstroom naar de arbeidsmarkt en maakt doorstroom naar verwante kwalificaties op het naast-hogere opleidingsniveau mogelijk. Voor middenkaderopleidingen betreft dat verwante kwalificaties in het hbo.
• a. De onderwijsinstelling en het bedrijfsleven zijn samen tot de cross-over kwalificatie gekomen. In de verantwoordingsinformatie bij de kwalificatie is dit aangegeven.
• 4. De cross-over kwalificatie kent een duidelijke verbinding met de kwalificatiestructuur, waarbij sprake is van een transparant en overzichtelijk geheel. Cross-over kwalificatie
• a. De kwalificatiestructuur vormt een overzichtelijk en samenhangend geheel van opleidingsdomeinen, kwalificatiedossiers, kwalificaties en keuzedelen die aan gebruikers een goed beeld geven van onderscheiden beroepen waarvoor in het middelbaar beroepsonderwijs wordt opgeleid en van de kwalificatie-eisen die gelden voor de betreffende beginnende beroepsbeoefenaren. De cross-over kwalificaties maken geen onderdeel uit van de kwalificatiestructuur. De cross-over kwalificaties kennen een duidelijke verbinding met de kwalificatiestructuur en vormen samen met de kwalificatiestructuur een transparant en overzichtelijk geheel.
• b. Indien het nieuwe beroep, waarop de cross-over kwalificatie is gericht, voor het grootste deel binnen één sector valt en/of de desbetreffende opleiding kan worden gerealiseerd door middel van een bestaande kwalificatie met inbegrip van keuzedelen, is een cross-over kwalificatie niet nodig. Indien het beroep in substantiële mate cross-sectorale elementen bevat, dan is een cross-sectorale kwalificatie opstellen aan de orde.
• c. Er is sprake van eenduidige uitwerking tussen de cross-over kwalificatie en de bestaande kwalificaties, door gelijke beschrijving wat gelijk is en vergelijkbare beschrijving wat vergelijkbaar is, door een transparante en passende omschrijving van het kwalificatieniveau en door het nakomen van overige eisen over vormgeving en beschrijving die in de ‘Instructie bij de ontwikkeling van cross-over kwalificaties mbo en verantwoordingsinformatie’ zijn aangegeven.
• d. De cross-over kwalificatie is zodanig elektronisch ontsloten dat gebruikers gemakkelijk overzichten kunnen opstellen betreffende geselecteerde cross-over kwalificatie-elementen om bijvoorbeeld verschillen en overeenkomsten tussen kwalificaties in beeld te brengen.
• e. De cross-over kwalificatie is niet noodzakelijk indien voor een beroep een opleiding kan worden vormgegeven op basis van een bestaande kwalificatie of cross-over kwalificatie, al dan niet in combinatie met keuzedelen.
• f. Elke cross-over kwalificatie bevat een duidelijke en evenwichtige beschrijving van (vak)kennis, vaardigheden en gedragsaspecten.
• g. Het mbo-niveau van de cross-over kwalificatie is consistent uitgewerkt met behulp van de NLQF-descriptoren.
• h. Elke cross-over kwalificatie is voorzien van een EQF / NLQF-niveau.
• i. De beroepsgerichte eisen Nederlandse taal, rekenen en moderne vreemde talen (MVT) zijn herkenbaar en eenduidig uitgewerkt in de cross-over kwalificatie.
• j. De cross-over kwalificatie voldoet aan alle elementen van het ‘Model cross-over kwalificaties mbo’ inclusief de ‘Instructie bij de ontwikkeling van een cross-over kwalificatie mbo en verantwoordingsinformatie’.
• 5. De cross-over kwalificatie is flexibel voor onderwijs, beroepspraktijkvorming en examinering. Cross-over kwalificatie
• a. De cross-over kwalificatie biedt ruimte voor erkende leerbedrijven om invulling te geven aan de bpv in samenspraak met de onderwijsinstelling. De kwalificatie bevat geen eisen voor de wijze van inrichting van onderwijs, examinering, beroepspraktijkvorming en evenmin voor bijvoorbeeld de didactiek.
• b. Aan elke cross-over kwalificatie zijn keuzedelen gekoppeld. Het aantal keuzedelen dat gekoppeld is aan een kwalificatie is dusdanig van omvang (in aantal én studielast) dat de mogelijkheid tot het maken van een keuze door de student op het niveau van een kwalificatie verzekerd is, met inachtneming van de keuzedeelverplichting.
• c. Er is tenminste een terugvaloptie voor studenten indien zij om welke reden dan ook uitstromen uit de cross-over kwalificatie.
• 6. De cross-over kwalificatie is duurzaam voor onderwijs, beroepspraktijkvorming en examinering. Cross-over kwalificatie
• a. De cross-over kwalificatie is zo opgesteld dat deze gedurende de looptijd van het experiment cross-over kwalificaties kan worden gebruikt.