Bijlage 5 Regeling eindtermen educatie 2013

Regeling eindtermen educatie 2013

Vaardigheid: Luisteren Niveau: B1 Beheersingsniveau: Kan de hoofdpunten begrijpen wanneer in duidelijk uitgesproken standaardtaal wordt gesproken over vertrouwde zaken die hij/zij regelmatig tegenkomt op zijn/haar werk, school, vrije tijd enz. Kan de hoofdpunten van veel radio- of tv-programma's over actuele zaken of over onderwerpen van persoonlijk of beroepsmatig belang begrijpen, wanneer er betrekkelijk langzaam en duidelijk gesproken wordt. Subvaardigheden en Descriptoren Voorbeelden bij de descriptoren Tekstkenmerken receptief Strategieën 1. Gesprekken tussen moedertaalsprekers verstaan Kan in het algemeen de hoofdpunten volgen van een uitgebreide discussie om hem/haar heen, op voorwaarde dat er duidelijk gearticuleerd wordt in de standaardtaal. 2. Luisteren als lid van een live publiek Kan ongecompliceerde korte praatjes over vertrouwde onderwerpen in grote lijnen volgen, op voorwaarde dat er duidelijk gearticuleerde standaardtaal gesproken wordt. 3. Luisteren naar aankondigingen en instructies Kan eenvoudige technische informatie begrijpen, zoals gebruiksaanwijzingen voor apparaten. Kan gedetailleerde aanwijzingen opvolgen. 4. Luisteren naar TV, video- en geluidsopnames Kan de hoofdpunten begrijpen van radionieuwsberichten en eenvoudig geluidsmateriaal over vertrouwde onderwerpen, indien langzaam en duidelijk gepresenteerd. De voorbeelden zijn opgenomen op de volgende pagina, uitgesplitst naar de domeinen werk, opleiding en dagelijks leven. • onderwerp Teksten hebben betrekking op vertrouwde onderwerpen uit zijn/haar eigen vakgebied of interessegebied. • woordgebruik en zinsbouw Het taalgebruik is eenvoudig. Binnen het eigen vak- en/of interessegebied wordt complexer taalgebruik wel begrepen. • tempo en articulatie Het spreektempo is normaal. De spreker spreekt duidelijk gearticuleerde standaardtaal. • tekstlengte Teksten zijn niet al te lang. • signalen herkennen en interpreteren Kan de betekenis van onbekende woorden over onderwerpen die gerelateerd zijn aa

• 1. Gesprekken tussen moedertaalsprekers verstaan Werk Kan in gesprekken tijdens de lunch de hoofdpunten volgen van een discussie over een voetbalwedstrijd. Kan in een vergadering de hoofdpunten volgen van de discussie over een patiënt. Kan in een gesprek tussen twee collega's de hoofdpunten volgen. Opleiding Kan in pauzegesprekken de hoofdpunten volgen van een discussie over het nieuwe rooster. Kan de hoofdpunten volgen van een discussie over docenten. Kan pauzegesprekken volgen over de kinderen/de lesinhoud. Dagelijks leven Kan op een ouderavond de hoofdpunten volgen van de vergadering tussen docent en ouders. Kan in gesprekken op een verjaardag de hoofdpunten volgen van gesprekken over kinderen. Kan in een gesprek tussen twee buurvrouwen over het maken van kleding de hoofdpunten volgen. Etc.
• 2. Luisteren als lid van een live publiek Werk Kan de hoofdlijnen volgen van een voorlichtingsbijeenkomst over maatregelen tegen RSI op de werkvloer. Kan de hoofdlijnen volgen van een nascholingscursus over een vertrouwd onderwerp waar hij/zij dagelijks mee te maken krijgt tijdens het werk, bijvoorbeeld hygiëne in restaurantkeuken, tillen van patiënten. Opleiding Kan de hoofdlijnen volgen van een voorlichtingsbijeenkomst over maatregelen tegen RSI op de werkplek van de deelnemer. Kan de hoofdlijnen volgen van een praatje van een gastdocent over een voor hem/haar vertrouwd onderwerp, bijvoorbeeld taal en cultuur in Nederland, nieuw remsysteem van auto's nieuwe bereidingswijze van een bepaald gerecht. Dagelijks leven Kan de hoofdlijnen volgen van een voorlichtingsbijeenkomst op school van de kinderen over het voorkomen van hoofdluis. Kan de hoofdlijnen volgen van een voorlichtingsbijeenkomst tijdens een buurtoverleg over bijvoorbeeld renovatie van woningen in de wijk, hondenpoepprobleem, hangjongeren rond de basisschool. Kan de hoofdpunten uit de ledenvergadering van een sportvereniging volgen. Etc.
• 3. Luisteren naar aankondigingen en instructies Werk Kan de uitleg begrijpen over het bijvullen van het nieuwe koffieapparaat. Kan een beschrijving van een nieuwe werkwijze bij het klaarmaken van maaltijden in een ziekenhuiskeuken begrijpen. Opleiding Kan de uitleg begrijpen over het uitvoeren van een praktijkopdracht. Kan de uitleg begrijpen over de werking van een nieuwe boormachine. Dagelijks leven Kan een routebeschrijving volgen naar een bestemming waarvoor een paar keer overgestapt moet worden. Kan de aanwijzingen van de telefonische computer opvolgen om te komen tot een antwoord op zijn/haar vraag aan de gemeente. Kan een beschrijving van de vakantiebestemming van de buurvrouw begrijpen. Etc.
• 4. Luisteren naar TV, video- en geluidsopnames Werk Kan het intercombericht volgen over een bedrijfsvergadering die in de middag plaats zal vinden. Kan de wekelijkse video met opdrachten en speciale aanbiedingen voor de supermarkt volgen. Opleiding Kan een video volgen met daarop een praktijkopdracht voor zijn/haar opleiding. Kan het schooltv-weekjournaal volgen. Dagelijks leven Kan de hoofdpunten begrijpen van een radionieuwsbericht over een gebeurtenis in het eigen land/de eigen regio. Kan een eenvoudige roman op cassette volgen, van een schrijver waar hij/zij van houdt. Kan de hoofdpunten van het Nederlandstalig journaal volgen op tv. Etc.
• 1. Gesprekken tussen moedertaalsprekers verstaan Werk Kan veel begrijpen van een gesprek tijdens de lunch over gebeurtenissen op een verjaardagsfeest. Kan veel begrijpen van een pauzegesprek over meningen over voetbalclubs. Kan veel begrijpen van een gesprek tussen een collega en de chef over adv-dagen. Opleiding Kan veel begrijpen van een pauzegesprek over gebeurtenissen op een schoolfeest. Kan veel begrijpen van een pauzegesprek over de lesinhoud. Dagelijks leven Kan veel begrijpen van een gesprek tussen meerdere mensen op een feest. Kan veel begrijpen van een gesprek tijdens een verjaardag over de bouw van nieuwe appartementen in de buurt. Kan veel begrijpen van een gesprek tussen een bezoeker en de gids van een museum tijdens een rondleiding. Etc.
• 2. Luisteren als lid van een live publiek Werk Kan de essentie van een lezing tijdens een afdelingsvergadering begrijpen. Kan de essentie van een bijeenkomst waarin de rapportage van de kwartaalcijfers gepresenteerd worden begrijpen. Kan de essentie van een presentatie van een onderzoek dat binnen het bedrijf gevoerd is volgen. Opleiding Kan de essentie van een les begrijpen. Kan de essentie van een presentatie van een groepje mededeelnemers volgen. Kan de essentie van een mondelinge rapportage van onderzoeksresultaten begrijpen. Dagelijks leven Kan de essentie van een vergadering van de oudervereniging begrijpen. Kan de essentie van een speech van de burgemeester bij de opening van een nieuwe basisschool begrijpen. Kan een bijeenkomst waarin nieuw product aan het publiek wordt gepresenteerd, volgen. Etc.
• 3. Luisteren naar aankondigingen en instructies Werk Kan instructies begrijpen over de werking van een nieuwe machine. Kan aankondiging van directeur begrijpen tijdens een afdelingsvergadering. Kan beschrijving begrijpen van hoe een zoutarme maaltijd voor een patiënt te bereiden. Opleiding Kan aankondiging van directeur volgen over ontwikkelingen binnen school. Kan instructie begrijpen over het schrijven van een essay. Kan aankondiging van docent over regels van de school begrijpen. Dagelijks leven Kan instructies volgen voor het toedienen van medicijnen aan ziek kind. Kan beschrijving van nieuwe auto van de buurman volgen. Etc.
• 4. Luisteren naar TV, video- en geluidsopnames Werk Kan instructievideo begrijpen bij een nieuwe machine. Kan instructievideo over verkooptechniek volgen. Opleiding Kan video begrijpen over onderwerp binnen zijn/haar studie. Kan een discussieprogramma op televisie zodanig begrijpen dat hij/zij op basis daarvan bij kan dragen aan een discussie in de lesgroep. Dagelijks leven Kan sportuitslagen op de radio volgen. Kan actualiteitenrubriek op tv begrijpen. Kan de meeste tv-programma's volgen. Etc.
• 1. Gesprekken tussen moedertaalsprekers verstaan Werk Kan gesprekken volgen over een abstract en voor hem/haar onbekend onderwerp. Kan gesprekken volgen over alledaagse onderwerpen ook wanneer daarbij wordt afgeweken van standaardtaal en/of woorden uit de omgangstaal worden gebruikt. Kan tijdens een vergadering een verhitte discussie volgen tussen het hoofd van de afdeling en één van de medewerkers. Opleiding Kan gesprekken volgen over een abstract en voor hem/haar onbekend onderwerp. Kan gesprekken volgen over alledaagse onderwerpen ook wanneer daarbij wordt afgeweken van standaardtaal en/of woorden uit de omgangstaal worden gebruikt. Kan een voorstelling van het deelnemerscabaret goed volgen. Dagelijks leven Kan gesprekken volgen over abstracte, onbekende onderwerpen. Kan gesprekken volgen over alledaagse onderwerpen ook wanneer daarbij wordt afgeweken van standaardtaal en/of woorden uit de omgangstaal worden gebruikt. Kan tijdens een buurtoverleg een discussie volgen over het aanbrengen van straatverlichting en de kosten die daaraan vastzitten. Etc.
• 2. Luisteren als lid van een live publiek Werk Kan bijeenkomst van gastspreker over nieuwe werkmethode volgen. Kan conferentie over nieuwe apparaten volgen. Kan presentatie van jaarcijfers door de directeur volgen. Kan opmerken dat een spreker overgaat naar een ander register of gebruik maakt van omgangstaal. Opleiding Kan conferentie volgen voor deelnemers uit hele land over ontwikkelingen op gebied van computergebruik binnen onderwijs. Kan bijeenkomst volgen van gastdocent over abstract onderwerp buiten zijn/haar vakgebied. Kan opmerken dat een spreker overgaat naar een ander register of gebruik maakt van omgangstaal. Dagelijks leven Kan bijeenkomst bijwonen en lezingen volgen over voor hem/haar onbekende onderwerpen. Kan tijdens een wijkbijeenkomst de presentatie van de wethouder volgen over de afbraak van een aantal huizen in de wijk. Kan opmerken dat een spreker overgaat naar een ander register of gebruik maakt van omgangstaal. Etc.
• 3. Luisteren naar aankondigingen en instructies Werk Kan aankondiging van brandoefening begrijpen die over slecht geluidssysteem van bedrijf wordt omgeroepen. Kan instructies volgen over ingewikkeld nieuw arbeidsproces. Kan beschrijving volgen van een nieuwe procedure voor het uitdelen van medicatie aan patiënten. Opleiding Kan aankondiging van directeur volgen die over slecht geluidssysteem van school wordt omgeroepen. Kan instructies volgen over ingewikkeld proces in praktijkles. Dagelijks leven Kan slecht verstaanbare aankondigingen van treinvertragingen etc. volgen op het station volgen. Kan instructies van een helpdeskmedewerker begrijpen bij het oplossen van een computerstoring. Kan de uitleg van een kennis over het programmeren van de videorecorder begrijpen. Etc.
• 4. Luisteren naar TV, video- en geluidsopnames Werk Kan uit instructievideo opmaken hoe een ingewikkeld apparaat werkt. Opleiding Kan uit videobeelden van praktijksituatie relaties tussen ‘spelers’ opmaken. Kan uit een tv-programma de essentie halen voor een presentatie over het betreffende onderwerp. Dagelijks leven Kan televisieprogramma's volgen als ‘Lagerhuis’ en daaruit relaties tussen sprekers opmaken. Kan een discussieprogramma of interview volgen op de radio. Etc.
• 1. Correspondentie lezen Werk Kan uit een verzoek om informatie in een brief, e-mail of fax begrijpen wat er geantwoord moet worden. Kan uit een klachtenbrief achterhalen hoe boos de klager is en wat er gedaan moet worden. Kan de juistheid van de gemaakte afspraken in een bevestigingsbrief controleren. Opleiding Kan uit een briefje of e-mail van een docent begrijpen wat het commentaar van de docent op een ingeleverde studieopdracht is. Kan uit een briefje of e-mail van een medeleerling begrijpen wat de studieopdracht voor de komende periode inhoudt. Dagelijks leven Kan de beschrijving begrijpen van gebeurtenissen, gevoelens en wensen in persoonlijke brieven. Kan zakelijke correspondentie gesteld in neutrale (niet formele) taal begrijpen, zoals bijvoorbeeld een brief van de woningbouwvereniging, van de bank, van een reisbureau, van een postorderbedrijf, etc. Etc.
• 2. Oriënterend lezen Werk Kan een mededeling op het prikbord begrijpen. Kan relevantie informatie vinden en begrijpen in brochures over veiligheid en hygiëne op de werkvloer. Opleiding Kan een mededeling op het prikbord begrijpen. Kan relevante informatie vinden en begrijpen in brieven en brochures over vervolgopleiding, beroepskeuze. Dagelijks leven Kan relevante informatie vinden en begrijpen in alledaags materiaal, zoals brieven van de gemeente, van verenigingen, brochures en korte officiële documenten. Kan informatiefolder van de gemeente begrijpen: omgaan met afval, etc. Etc.
• 3. Lezen om informatie op te doen Werk Kan belangrijke punten herkennen in eenduidige artikelen over onderwerpen binnen het eigen vakgebied. Kan veel van personeelsadvertenties en functie-informatie lezen en begrijpen. Kan veel van artikeltjes in het personeelsblad begrijpen. Kan veel van informatie over producten en diensten in een folder van een bedrijf -binnen de eigen sector- begrijpen. Kan de belangrijkste informatie op websites over onderwerpen binnen het eigen vakgebied vinden en begrijpen. Opleiding Kan verklarende teksten bij grafieken, tabellen en schema's begrijpen. Kan veel van artikeltjes in de schoolkrant begrijpen. Kan de belangrijkste informatie over vervolgopleidingen in een publieksfolder van een hogeschool of universiteit begrijpen. Kan de belangrijkste informatie op websites over onderwerpen binnen de eigen interessesfeer of het eigen vakgebied vinden en begrijpen. Dagelijks leven Kan veel begrijpen van lichte lectuur bijvoorbeeld stukjes uit een damesblad, een sportblad, een hobbyblad. Kan veel tekst op televisie begrijpen: bijvoorbeeld het nieuws voor doven en slechthorenden, teletekst, ondertiteling bij buitenlandse programma's. Kan de belangrijkste informatie op websites over onderwerpen binnen de eigen interessesfeer vinden en begrijpen. Etc.
• 4. Instructies lezen Werk Kan veel van een gebruiksaanwijzing van een apparaat begrijpen, bijvoorbeeld kopieerapparaat, printer. Kan veel van veiligheidsvoorschriften begrijpen. Kan veel van handleidingen/werkinstructies/huisregels begrijpen. Opleiding Kan veel van een gebruiksaanwijzing van een apparaat begrijpen: bijvoorbeeld kopieerapparaat, printer. Dagelijks leven Kan veel van een gebruiksaanwijzing van een apparaat begrijpen: bijvoorbeeld keukenapparatuur, video, stereo-installatie. Kan duidelijk geschreven tekst begrijpen over hoe om te gaan met chemisch afval. Kan een eenvoudig geschreven bijsluiter bij medicijnen begrijpen. Etc.
• 1. Correspondentie lezen Werk Kan formele zakelijke brieven van bedrijf of werkgever begrijpen. Kan correspondentie met klanten, opdrachtgevers en relaties lezen en de hoofdzaken snel begrijpen. Kan brieven van de belastingdienst over milieuheffing voor het bedrijf begrijpen. Kan brieven van de inspectie over voorschriften m.b.t. hygiëne in cateringbedrijf of restaurant begrijpen. Opleiding Kan formele zakelijke correspondentie van schoolbestuur of directie begrijpen. Kan brief van vervolgopleiding over toelatingscriteria begrijpen. Dagelijks leven Kan formele zakelijke brieven van instanties en overheden begrijpen. Etc.
• 2. Oriënterend lezen Werk Kan relevante details vinden in een arbeidscontract, een verslag van een OR-vergadering, het jaarverslag van het bedrijf. Kan snel de inhoud en relevantie bepalen van een artikel in een personeelsblad, van een boek over de bedrijfstak. Kan snel de inhoud en relevantie bepalen van berichten op het intranet van het bedrijf/de organisatie. Kan snel de inhoud en relevantie bepalen van een lijst publicaties op het eigen vakgebied opgeleverd door een zoekmachine op het Internet. Opleiding Kan relevante details vinden in een examenreglement. Kan snel de inhoud en relevantie bepalen van een publicatie op het eigen vakgebied, c.q. m.b.t. de eigen opleiding. Kan snel de inhoud en relevantie bepalen van berichten in een internetnieuwsgroep op het eigen vakterrein. Kan snel de inhoud en relevantie bepalen van een lijst publicaties op het eigen vakgebied opgeleverd door een zoekmachine op het Internet. Dagelijks leven Kan relevante details vinden in een rapport over een gemeentelijk besluit. Kan snel de inhoud en relevantie bepalen van een artikel in de krant over een algemeen onderzoek. Kan snel de inhoud en relevantie bepalen van berichten in een internetnieuwsgroep op het eigen interessegebied. Kan snel de inhoud en relevantie bepalen van een lijst publicaties op het eigen vakgebied opgeleverd door een zoekmachine op het Internet. Etc.
• 3. Lezen om informatie op te doen Werk Kan voorlichtings- en wervingsmateriaal over moeilijke onderwerpen, zoals beroepen, begrijpen en daarbij de beweegredenen van de auteur betrekken. Kan formulieren en contracten begrijpen en daarbij de standpunten van de auteur in aanmerking nemen. Kan verslagen van vergaderingen begrijpen: werkoverleg, de ondernemingsraad en daarbij de standpunten van de auteur in aanmerking nemen. Opleiding Kan studieboeken op het eigen vakterrein begrijpen. Kan opiniërende artikelen in een vaktijdschrift begrijpen. Kan verslagen van vergaderingen begrijpen: projectgroepen, deelnemersraad en daarbij de standpunten van de auteur in aanmerking nemen. Dagelijks leven Kan een column in een dagblad over een actueel onderwerp begrijpen. Kan een achtergrondartikel in een dag- of weekblad over een actueel onderwerp begrijpen. Kan korte verhalen en romans van hedendaagse schrijvers lezen. Kan de voorwaarden in een hypotheekofferte of een verzekeringspolis doornemen. Kan verslagen van vergaderingen begrijpen, bijvoorbeeld van een buurtcommissie, en daarbij de standpunten van de auteur in aanmerking nemen. Etc.
• 4. Instructies lezen Werk Kan complexe werkinstructies bij nieuwe apparaten of nieuwe procedures op het eigen vakterrein begrijpen. Opleiding Kan instructies in studieboeken op het eigen vakterrein begrijpen. Dagelijks leven Kan complexe handleidingen begrijpen. Etc.
• 1. Correspondentie Lezen Werk Kan met incidenteel gebruik van een woordenboek alle correspondentie begrijpen, bijvoorbeeld van pensioenfonds. Opleiding Kan met incidenteel gebruik van een woordenboek alle correspondentie begrijpen, bijvoorbeeld van studiefinanciering. Dagelijks leven Kan met incidenteel gebruik van een woordenboek alle correspondentie begrijpen, bijvoorbeeld brieven van belastingdienst, verzekeringsmaatschappij. Etc.
• 3. Lezen om informatie op te doen Werk Kan alle vak- en wetenschappelijke literatuur op het eigen vakterrein tot in detail begrijpen. Kan ook literatuur buiten het eigen beroep met incidenteel gebruik van een woordenboek begrijpen. Opleiding Kan alle studieliteratuur op het eigen vakgebied tot in detail begrijpen. Kan ook literatuur buiten de eigen studie met incidenteel gebruik van een woordenboek begrijpen. Dagelijks leven Kan commentaren en achtergrondartikelen in kranten en tijdschriften begrijpen over onderwerpen van allerlei aard, waaronder politiek, economie, techniek, cultuur, godsdienst. Kan alle literatuur lezen. Etc.
• 4. Instructies lezen Werk Kan ieder installatievoorschrift of en handleiding goed begrijpen en op grond daarvan bepalen hoe de installatie en het onderhoud van nieuwe machines moet plaatsvinden. Opleiding Kan op basis van zelfs de meest ingewikkelde geschreven instructies zelfstandig bepalen hoe nieuwe proeven moeten worden uitgevoerd, ook in een nieuw vakgebied. Begrijpt uit een handleiding hoe data verzameld in een onderzoek in een dataverwerkingsprogramma in de computer moeten worden ingevoerd teneinde de gewenste bewerkingen door het programma te laten uitvoeren. Etc.
• 1. Informele gesprekken Werk Kan spontaan meepraten in een gesprek tijdens de lunch over een vertrouwd onderwerp. Kan vertellen hoe leuk hij/zij het vindt dat collega's slingers hebben opgehangen voor zijn/haar verjaardag. Kan aangeven dat hij/zij geïnteresseerd is in een verhaal van een collega. Kan met collega's discussiëren over de aankoop van een eigen huis. Kan de hoofdpunten in een gesprek van collega's volgen. Opleiding Kan spontaan meepraten in een gesprek tijdens de lunch over een vertrouwd onderwerp. Kan vertellen hoe verrast hij/zij was een kaart te ontvangen van een mededeelnemer. Kan aangeven dat hij/zij niet geïnteresseerd is in een bepaald onderwerp dat binnen de les ter sprake komt. Kan met mededeelnemers discussiëren over het plan van aanpak bij de organisatie van een schoolfeest. Kan de hoofdpunten in een gesprek van docenten volgen. Dagelijks leven Kan spontaan meepraten op een feestje van vrienden over een vertrouwd onderwerp. Kan vertellen hoe blij hij/zij is met een cadeautje dat hij/zij gekregen heeft van de buurvrouw op zijn/haar verjaardag. Kan aangeven dat hij/zij geïnteresseerd is in een onderwerp dat tijdens een feestje besproken wordt. Kan met buurtgenoten discussiëren over het plan van aanpak bij de organisatie van een buurtfeest. Kan de hoofdpunten in een gesprek van buren volgen wanneer allen duidelijk spreken in standaardtaal. Etc.
• 2. Bijeenkomsten en vergaderingen Werk Kan in een vergadering duidelijk overbrengen wat zijn/haar standpunt is over het verplicht opnemen van oud verlof. Kan in een vergadering met klanten een praktische oplossing voor een probleem in zijn/haar vakgebied aandragen. Kan deelnemen in een vergadering en de voortgang volgen. Opleiding Kan in een vergadering duidelijk overbrengen wat zijn/haar standpunt is over de regels betreffende het gebruik van de koffieautomaten. Kan in een werkgroepbijeenkomst een oplossing voor een praktisch probleem in zijn/haar studie bespreken. Dagelijks leven Kan op een ouderavond duidelijk overbrengen wat zijn/haar standpunt is over spijbelen. Kan op een buurtbijeenkomst meepraten over oplossingen voor een praktisch probleem in de buurt. Etc.
• 3. Zaken regelen Werk Kan bij het magazijn een klacht indienen over de traagheid waarmee aanvragen worden afgehandeld. Kan met een klant overleggen wanneer een besteld product wordt afgeleverd. Kan met een klant overleggen over reparatiewerkzaamheden. Opleiding Kan in de kantine een broodje bestellen dat afwijkt van wat er op de kaart staat. Kan met mededeelnemers afspraken maken over het uitvoeren van een praktijkopdracht. Kan bij de schoolboekhandel een boek terugbrengen en vertellen wat de reden is. Dagelijks leven Kan een gekochte trui terugbrengen en daarvoor de reden geven. Kan aan de balie van de gemeente een paspoort aanvragen. Kan bij de woningbouwvereniging een klacht indienen over werknemers die bij hem/haar het balkon gerepareerd hebben. Etc.
• 4. Informatie uitwisselen Werk Kan een eenvoudig sollicitatiegesprek voeren. Kan een eenvoudig functioneringsgesprek voeren. Kan in een gesprek met de bedrijfsarts vertellen over zijn/haar gezondheidstoestand. Kan een storing bij een bekend apparaat verhelpen door aanwijzingen te vragen aan een telefonische helpdesk. Opleiding Kan bij een intakegesprek bij een vervolgopleiding of een arbeidsvoorbereidingsproject informatie geven en vragen. Kan in praktijklessen aanwijzingen vragen aan een docent of mededeelnemer over het uitvoeren van een opdracht. Kan een voortgangsgesprek voeren met studiebegeleider of mentor. Dagelijks leven Kan in een gesprek met de dokter vertellen welke klachten hij/zij heeft. Kan bij een probleem met een verkeerde overschrijving de klantenservice van de bank vragen om aanwijzingen. Kan een storingsdienst vragen om aanwijzingen voor het weer aan de praat krijgen van een uitgevallen verwarming. Etc.
• 1. Informele gesprekken Werk Kan met een collega in een overvolle kantine een gesprek voeren over het nieuwe beleid van het management. Kan met een collega een serieus gesprek voeren over een privé-aangelegenheid. Kan een collega vertellen hoe hij/zij de eerste reis naar zijn/haar vaderland heeft ervaren. Kan in een discussie met collega's zijn/haar mening over het nieuwe urenregistratiesysteem duidelijk verwoorden. Kan in een discussie tijdens de lunch commentaar leveren op de mening van een collega over het vluchtelingenbeleid. Kan op een bedrijfsdag met collega's discussiëren over de nieuwe auto van de directeur. Opleiding Kan met een mededeelnemer in een overvolle kantine de lesmethode van een bepaalde docent bespreken. Kan met een docent een serieus gesprek voeren over een privé-aangelegenheid. Kan een mededeelnemer vertellen hoe hij/zij de eerste reis naar zijn/haar vaderland heeft ervaren. Kan in een discussie met een docent zijn/haar mening over de nieuwe lesmethode duidelijk verwoorden. Kan in een discussie tijdens de lunch commentaar geven op de mening van een mededeelnemer over het vluchtelingenbeleid. Kan tijdens een schoolfeest met mededeelnemers discussiëren over de nieuwe auto van de directeur. Dagelijks leven Kan met een vriendin in een café onder het genot van een kopje koffie een gesprek voeren over de opvoeding van de kinderen. Kan met de buurvrouw een serieus gesprek voeren over een privé-aangelegenheid. Kan een vriendin vertellen hoe hij/zij het gemis van familie in de buurt ervaart. Kan in een discussie met vrienden zijn/haar mening over de nieuwe parkeergarage in de stad duidelijk verwoorden. Kan in een discussie tijdens een feestje commentaar geven op de mening van een kennis over het vluchtelingenbeleid. Kan tijdens een uitje met vrienden met hen discussiëren over de nieuwe auto van een kennis. Etc.
• 2. Bijeenkomsten en vergaderingen Werk Kan in een vergadering met het management argumenten vóór het invoeren van de nieuwe urenregistratie duidelijk verwoorden. Kan in een vergadering met de projectleider reageren op zijn/haar voorstellen over de afronding van het project. Kan op een bijeenkomst met vakgenoten een presentatie geven van resultaten van een onderzoekje dat de eigen afdeling heeft uitgevoerd. Kan op een conferentie over de nieuwste bouwmethoden zijn/haar mening geven over een stelling. Opleiding Kan in een vergadering van de MR argumenten geven vóór het invoeren van een identiteitspas voor deelnemers. Kan op een bijeenkomst met deelnemers uit het hele land discussies voeren over lesmethoden. Kan op een deelnemersconferentie een presentatie geven van de resultaten van een onderzoek. Kan op een vergadering van een werkgroepje zijn/haar mening over de werkwijze naar voren brengen. Dagelijks leven Kan in een vergadering met het bestuur van de sportclub argumenten tegen het nieuwe sportveld duidelijk verwoorden. Kan op een bijeenkomst van de wijkorganisatie zijn/haar mening verwoorden over de nieuw te vormen hangplek voor jongeren. Kan op een oudervergadering van school argumenten tegen de vierdaagse lesweek verwoorden. Kan op een bijeenkomst van een hobbyclub argumenten aandragen voor de verhoging van de contributie. Kan op een bijeenkomst van de gemeente zijn/haar mening verwoorden over de aanbouw van een nieuw flatgebouw. Etc.
• 3. Zaken regelen Werk Kan gedetailleerde instructies van zijn/haar leidinggevende zeer precies opvolgen. Kan collega's motiveren om te zeggen wat zij denken van de nieuwe aanpak binnen een project. Kan voor collega's duidelijk schetsen wat het probleem is met de auto van een klant. Kan een klant uitleggen dat het bankstel voorlopig niet geleverd kan worden vanwege een fabricagestop. Kan zijn/haar leidinggevende vertellen waarom hij/zij vindt dat hij/zij een verkeersboete niet zelf hoeft te betalen. Kan een huurder van een pand dat in bezit is van bedrijf waar hij/zij werkt, uitleggen dat de huurder aansprakelijk is voor brandschade. Opleiding Kan gedetailleerde instructies van zijn/haar docent zeer precies opvolgen. Kan mededeelnemers motiveren om te zeggen wat zij denken van de nieuwe opdracht die zij samen moeten maken. Kan voor mededeelnemers duidelijk schetsen wat het probleem is met de opgaven van de docent. Kan in de schoolboekhandel een korting bedingen wanneer hij/zij een eerdere versie van een verplicht boek afneemt. Kan de bewaking van de school uitleggen waarom hij/zij na sluitingstijd naar binnen moet, bijvoorbeeld omdat hij/zij medicijnen in het gebouw heeft laten liggen. Kan een docent uitleggen waarom hij/zij in aanmerking komt voor bijles. Dagelijks leven Kan Nederlandstalige partner motiveren om te zeggen wat hem/haar dwars zit. Kan bij de balie van de gemeente duidelijk schetsen wat het probleem is bij het invullen van een formulier. Kan bij de winkel waar hij/zij een bank gekocht heeft een klacht indienen over het niet nakomen van gemaakte afspraken door het bedrijf. Kan een parkeerwachter uitleggen waarom hij/zij vindt dat hij/zij geen verkeersboete zou moeten krijgen. Kan met de verzekering de schade van een brand afhandelen, en zorgen dat hij/zij betaald krijgt. Etc.
• 4. Informatie uitwisselen Werk Kan collega's uitleggen hoe de procedure van een nieuw project gaat worden. Kan mondeling rapporteren bij zijn/haar leidinggevende over verschillende literatuurbronnen over een nieuwe lesmethode waar het bedrijf mee werkt. Kan aan collega's gedetailleerd verslag uitbrengen van een conferentie over de nieuwe trend binnen de branche. Opleiding Kan aan mededeelnemers en de docent uitleggen hoe hij/zij een in een les besproken probleem heeft opgelost. Kan voor de klas een samenvatting geven van een aantal artikelen over een in de les besproken onderwerp. Kan mededeelnemers uitleggen hoe de procedure voor het inschrijven voor tentamens werkt. Dagelijks leven Kan de buurman uitleggen welke planten bij elkaar kunnen staan in een tuin, op basis van kennis uit zijn/haar werkveld. Kan een vriendin gedetailleerd vertellen over de nieuwe partner van een andere vriendin. Kan gedetailleerde routebeschrijving geven aan vrienden die van buiten de stad op verjaardagsvisite komen. Etc.
• 1. Informele gesprekken Werk Kan tijdens de lunch een mop of een grappig verhaal vertellen aan collega's. Kan bij afscheid van een collega's waar hij/zij langdurig mee heeft samengewerkt zijn/haar emoties onder woorden brengen. Kan met collega's tijdens de lunch discussiëren over abstracte zaken als liefde, verdriet etc. Opleiding Kan tijdens de lunch een mop of een grappig vertellen aan een groep mededeelnemers en docenten. Kan bij afscheid van een mededeelnemer aan het einde van het schooljaar zijn/haar emoties onder woorden brengen. Kan met mededeelnemers of docenten tijdens de lunch discussiëren over abstracte zaken als liefde, verdriet etc. Dagelijks leven Kan tijdens een feestje bij vrienden een mop of een grappig vertellen. Kan bij afscheid van de buurvrouw waar hij/zij lang naast gewoond heeft zijn/haar emoties onder woorden brengen. Kan met vrienden abstract zaken als liefde en verdriet bespreken. Etc.
• 2. Bijeenkomsten en vergaderingen Werk Kan goed meedoen aan een heftige discussie over ingewikkelde, onbekende zaken. Kan tijdens een vergadering helder een formeel standpunt formuleren over het nieuwe personeelsbeleid. Opleiding Kan bij een deelnemersoverleg goed meedoen aan een heftige discussie over onbekende zaken. Kan tijdens een vergadering met docenten helder een formeel standpunt formuleren over een nieuwe lesmethode. Dagelijks leven Kan bij een inspraakavond van de gemeente goed meedoen aan een heftige discussie over ingewikkelde, onbekende zaken. Kan tijdens een ouderavond helder een formeel standpunt formuleren over een nieuwe lesmethode. Etc.
• 4. Informatie uitwisselen Werk Kan als woordvoerder van zijn/haar bedrijf tijdens een crisis (staking, overname, producten terugroepen) antwoord geven op vragen van de pers of van klanten. Kan als vertegenwoordiger van zijn/haar bedrijf onderhandelen met potentiële leveranciers. Opleiding Kan als woordvoerder van zijn/haar werkgroep antwoord geven op vragen over een gezamenlijk project, gesteld door docenten. Kan een docent vragen stellen over zijn beleid omtrent het geven van punten voor tentamens. Dagelijks leven Kan in het ziekenhuis een specialist tot in detail vertellen wat er aan de hand is, hoe zijn/haar ziektebeeld is, etc. Kan bij een gemeentelijke instelling zeer gedetailleerd antwoord geven op alle mogelijke vragen omtrent een aanvraag voor een verblijfsvergunning voor een familielid. Kan voor het blaadje van de buurtvereniging spontaan een uitgebreid interview voeren met de wethouder van de gemeente over de aanleg van speeltuinen in de buurt. Etc.
• 1. Monologen Werk Kan beschrijven hoe een werkdag doorgaans verloopt. Kan aan chef of collega rapporteren over verrichte werkzaamheden. Kan in een werkoverleg standpunten en meningen geven. Kan feitelijk rapporteren over een ongeluk dat zich in het productieproces heeft voorgedaan. Opleiding Kan aan mededeelnemers vertellen over een excursie naar een bedrijf. Kan beschrijven hoe een dag op een opleiding doorgaans verloopt. Kan verslag doen van een gevolgde (taal)stage. Kan aan docent rapporteren over verrichte werkzaamheden is bij het maken van een studieopdracht. Kan in studieoverleg standpunten en meningen geven. Dagelijks leven Kan een verhaal vertellen over een vakantie, een gebeurtenis op straat. Kan aan familie of buren vertellen over een vervelende of plezierige ervaring, bijvoorbeeld in het contact met overheidsinstanties, de gemeente, de belasting. Kan beschrijven hoe een dag uit het dagelijks leven doorgaans verloopt. Kan tijdens een wijkvergadering een mening geven over bijvoorbeeld de noodzaak van komst van een speeltuin. Kan verslag uitbrengen over een bankoverval waarvan hij/zij getuige was. Etc.
• 2. Een publiek toespreken Werk Kan een voorbereide heldere presentatie geven over een nieuw product of regeling. Kan voorbereid betoog houden over een studiereis. Opleiding Kan, mits voorbereid, een uiteenzetting houden over de gang van zaken tijdens een excursie, bijvoorbeeld over tijd of plaats van verzamelen. Kan, mits voorbereid, een redelijk uitgebreide spreekbeurt houden over een bekend onderwerp. Dagelijks leven Kan, mits voorbereid, op een buurtbijeenkomst beschrijven wat de gewenste verkeerssituatie is in de straat. Kan op een jubileum een tevoren voorbereide speech geven over de jubilaris. Kan, mits voorbereid, tijdens een wijkactiviteit de spelregels van een spel bekendmaken. Kan, mits voorbereid, op een sportclub mededelingen doen over de gang van zaken of de spelregels tijdens een sportdag. Etc.
• 1. Monologen Werk Kan in een sollicitatiegesprek een gedetailleerde beschrijving geven van opleidings- en werkervaringen. Kan een beschrijving geven van een arbeidsconflict, bijvoorbeeld in een gesprek met een bemiddelaar. Kan bij een reorganisatie uitgebreid zijn/haar mening of voorkeur beargumenteren met betrekking tot de keuze van een organisatiemodel. Kan een collega overtuigen van een te kiezen werkwijze. Opleiding Kan in een intakegesprek een gedetailleerd verslag doen van eerdere onderwijservaringen. Kan een beschrijving geven van bijvoorbeeld het onderwijssysteem in het land van herkomst. Kan in een werk- of projectgroep zijn/haar voorkeur voor een onderwerpkeuze of werkwijze uitgebreid beargumenteren. Kan in een deelnemersraad een betoog houden over te ondernemen actie tegen een bepaalde maatregel. Dagelijks leven Kan uitgebreid verslag doen van een reis. Kan een gedetailleerde beschrijving geven van een land of landschap. Kan zijn/haar standpunten uitgebreid beargumenteren met betrekking tot ‘onderwerpen uit de krant’. Kan als lid van de ouderraad een betoog houden tegen bijvoorbeeld de vierdaagse schoolweek. Etc.
• 2. Een publiek toespreken Werk Kan een nieuwe regeling uitleggen aan een groep collega's. Kan een heldere gedetailleerde presentatie geven over een uitgevoerd project. Kan een voorstel of plan in detail presenteren. Opleiding Kan als lid van een deelnemersraad bijvoorbeeld zijn/haar vertrek uit de raad aankondigen en toelichten. Kan een uitgebreide spreekbeurt houden. Dagelijks leven Kan tijdens een ouderraadvergadering bijvoorbeeld zijn/haar vertrek uit de raad aankondigen en toelichten. Kan voor de ouderraad een presentatie houden over de voorgenomen herinrichting van de speelplaats in de hoedanigheid van lid van de speelplaatscommissie. Etc.
• 1. Monologen Werk Kan verslag doen van het mislukken van een project en van de oorzaken die daaraan ten grondslag liggen. Kan uitgebreid verslag doen van een conferentie die hij/zij in het kader van het werk bezocht heeft. Kan in een evaluatiegesprek sterke en zwakke punten in het eigen functioneren beschrijven. Opleiding Kan in een evaluatiegesprek sterke en zwakke punten in het eigen leerproces beschrijven. Dagelijks leven Kan in een aangifte verslag doen van een nare ervaring, bijvoorbeeld een beroving. Kan als getuige voor een rechtbank zijn/haar ervaringen of waarnemingen beschrijven. Etc.
• 2. Een publiek toespreken Werk Kan als leider van een workshop een werkvorm uitleggen. Kan een presentatie houden waarin verschillende opties om een probleem op te lossen en de consequenties van de diverse opties worden belicht. Kan een standpunt uiteenzetten voor een publiek van niet-gelijkgestemden. Opleiding Kan als voorzitter van een deelnemersvereniging een actieplan uitleggen. Kan een presentatie geven over een voorgenomen of uitgevoerd scriptieonderzoek: kan een plan toelichten en over bevindingen of resultaten rapporteren. Kan een zeer uitgebreide en gedetailleerde spreekbeurt geven over een uitgediept onderwerp. Dagelijks leven Kan als voorzitter van een schoolbestuur het ontslag van een leerkracht toelichten. Kan als lid van een belangenvereniging een raadsvergadering toespreken. Kan als lid van een politieke partij een partijcongres overtuigen voor een bepaalde kandidaat of een bepaald standpunt te kiezen. Etc.
• 1. Correspondentie Werk Kan een briefje schrijven aan de chef waarin een verzoek of een voorstel tot regeling wordt gedaan (functioneringsgesprek verzetten, verzoek om een gesprek omdat er een probleem is). Kan een standaardbrief schrijven aan een instelling om informatie aan te vragen over een bepaald product. Kan een standaardbrief schrijven om een bepaald product te bestellen. Kan een standaard klachtenbrief schrijven. Kan een eenvoudige, korte sollicitatiebrief schijven met een beknopt c.v., volgens een voorbeeld. Opleiding Kan een briefje schrijven aan de docent waarin een verzoek of een voorstel tot regeling wordt gedaan (proefwerk op een andere dag, verzoek om een gesprek omdat er een probleem is). Kan een standaardbrief schrijven aan een instelling met een verzoek tot stage. Kan een standaardbrief schrijven aan een school om informatie aan te vragen over een bepaalde opleiding. Dagelijks leven Kan een eenvoudige brief schrijven aan een winkel met een klacht over een bepaald product. Kan namens de oudercommissie een uitnodiging schrijven. Kan in persoonlijke brieven met enige mate van detaillering schrijven wat hij/zij de laatste tijd heeft meegemaakt. Kan in een persoonlijke brief met enige mate van detaillering een gebeurtenis en gevoelens beschrijven. Kan een briefje schrijven aan familie/kennis waarin een verzoek of een voorstel tot regeling wordt gedaan in de persoonlijke sfeer (familiereünie, verzoek om een gesprek omdat er een probleem is). Kan een briefje schrijven aan bekenden met instructies, bijvoorbeeld omdat men op vakantie gaat en er zaken geregeld moeten worden (belangrijke post, planten water geven, etc.).
• 2. Aantekeningen, berichten, formulieren Werk Kan een memo schrijven bij in te leveren werk aan de chef, met het bericht waarom iets wel, niet of op een bepaalde manier is gedaan. Kan een aankondiging (voor op het prikbord) schrijven van een informatieavond of feest. Kan een oproep schrijven voor een protestactie. Kan een formulier invullen om zich op te geven voor een bijscholing, training (motivatie, vooropleiding, interesses). Opleiding Kan een berichtje schrijven bij in te leveren huiswerk aan de docent, met het bericht waarom iets wel, niet of op een bepaalde manier is gedaan. Kan een aankondiging (voor op het prikbord) schrijven van een informatieavond of schoolfeest. Kan een oproep schrijven voor protestactie op school. Kan een formulier invullen om zich op te geven voor een opleiding (motivatie, vooropleiding, interesses). Dagelijks leven Kan aan klachtenformulier invullen. Kan een aankondiging in de wijkkrant schrijven van een informatieavond of feest. Kan een oproep in de wijkkrant schrijven voor een protestactie. Kan een formulier invullen om zich op te geven voor een cursus (motivatie, vooropleiding, interesses). Kan een inschrijfformulier van een woningbouwvereniging invullen. Etc.
• 3. Verslagen en rapporten Werk Kan volgens een vast format een verslag maken van eigen werkzaamheden, bijvoorbeeld een korte rapportage van de toestand van een patiënt, een korte rapportage van het gedrag van een kind op de peuterspeelzaal, een korte rapportage van een telefoongesprek met een klant, etc. Kan volgens een vast format een rapport schrijven over de toestand van een product en de noodzakelijke werkzaamheden daaromtrent, bijvoorbeeld een rapport van een auto, wat eraan kapot is, en wat eraan moet gebeuren, een televisie, wat de klacht van de klant is, wat men moet controleren. Kan met behulp van een voorgestructureerd model een korte intake van een patiënt beschrijven: wat de klachten zijn en wat de volgende stappen moeten zijn. Kan met behulp van een voorgestructureerd model een korte intake van een sollicitant op een uitzendbureau beschrijven: iemands personalia, beschikbaarheid, werkervaring en werkwensen en suggesties van de intercedent. Opleiding Kan een kort en eenvoudig verslag maken van een praktijkopdracht. Kan volgens een vast format een kort en eenvoudig verslag maken van een stage.
• 4. Vrij schrijven Werk Kan een eenvoudige lopende tekst schrijven, bijvoorbeeld ten behoeve van de nieuwsbrief, waarin een mening wordt gegeven over roken in de kantine. Kan een eenvoudige lopende tekst schrijven, bijvoorbeeld ten behoeve van de nieuwsbrief, waarin ervaringen worden beschreven met een gevolgde training. Kan een eenvoudige lopende tekst schrijven, bijvoorbeeld ten behoeve van de nieuwsbrief, waarin een reactie wordt gegeven op een werkuitje. Opleiding Kan een eenvoudige lopende tekst schrijven, bijvoorbeeld voor de schoolkrant, waarin een schoolreisje beschreven wordt. Kan een eenvoudige lopende tekst schrijven waarin een actuele gebeurtenis binnen een thema op school wordt beschreven, bijvoorbeeld aan de hand van een krantenkop. Kan een eenvoudige lopende tekst schrijven waarin een mening gegeven wordt over een schools of maatschappelijk thema (roken op school, geweld op straat, etc). Dagelijks leven Kan een eenvoudige lopende tekst schrijven over ervaringen met en reacties op persoonlijke gebeurtenissen (verhuizing, andere baan, geboorte, overlijden, etc.) bijvoorbeeld in een brief aan familie of vrienden. Kan een eenvoudige lopende tekst schrijven waarin een mening gegeven wordt over een aangelegenheid in de wijk (gevaarlijke wegen, hondenpoep, roken op school, geweld op straat, etc.), bijvoorbeeld ten behoeve van de wijkkrant.
• 1. Correspondentie Werk Kan een uitgebreide brief schrijven met een goed onderbouwd verzoek aan de bedrijfsleiding over een punt van de ondernemingsraad. Kan een gedetailleerde sollicitatiebrief schrijven naar aanleiding van een vacature. Kan een brief schrijven aan een instelling om informatie aan te vragen over een bepaald product. Opleiding Kan een uitgebreide brief schrijven met een algemeen (formeel) verzoek aan de schoolleiding (bijvoorbeeld vanuit de leerlingenraad) met onderbouwing. Kan een brief schrijven aan een instelling met een verzoek tot stage onderbouwd met een gedetailleerde motivatie. Kan een brief schrijven aan een school om informatie aan te vragen over een bepaalde opleiding. Dagelijks leven Kan een brief schrijven aan bekenden over zaken die hem/haar (emotioneel) bezighouden. Kan een brief schrijven waarin hij/zij reageert op zaken die een ander (emotioneel) bezighouden. Kan een brief schrijven aan een winkel met een klacht over een bepaald product. Kan een brief schrijven aan de gemeente waarin hij/zij protesteert tegen de bouwplannen van de buren.
• 3. Verslagen en rapporten Werk Kan een persoonlijke reactie schrijven op een voorstel van de directie om bepaalde werkzaamheden te schrappen. Kan van een onderzoekje (roken op de werkplek, slechte bureaustoelen, kwaliteit eten in de kantine) bijvoorbeeld op basis van een afgenomen vragenlijst een helder gedetailleerd verslag schrijven, conclusies trekken en de eigen mening geven, suggesties doen. Kan een stuk schrijven over een maatschappelijk probleem dat relevantie heeft voor de eigen werkkring, bijvoorbeeld ten behoeve van de nieuwsbrief/werkkrant. Kan een rapportage maken van eigen werkzaamheden, bijvoorbeeld een korte rapportage van de toestand van een patiënt, een korte rapportage van het gedrag van een kind op de peuterspeelzaal, een korte rapportage van een telefoongesprek met een moeilijke klant, etc. Kan een rapport schrijven over de toestand van een product en de noodzakelijke werkzaamheden daaromtrent, bijvoorbeeld een rapport van een auto, wat eraan kapot is, en wat eraan moet gebeuren, wanneer, en wie dat het beste kan doen, een televisie, wat de klacht van de klant is, wat men moet controleren, wanneer en wie dat het beste kan doen. Kan verslag doen van een intake van een patiënt: wat de klachten zijn en wat de volgende stappen moeten zijn. Kan verslag doen van een intake van een sollicitant op een uitzendbureau beschrijven: iemands personalia, beschikbaarheid, werkervaring en werkwensen en suggesties van de intercedent. Kan een advies schrijven met betrekking tot de aanschaf van een artikel, waarbij informatie uit krant, vakblad, foldermateriaal etc. wordt gebruikt. Opleiding Kan een persoonlijke reactie schrijven op een voorstel van het College van Bestuur om bepaalde vakken te schrappen. Kan van een onderzoek (naar roken op school, housemuziek, gebruik van computers op school) bijvoorbeeld op basis van een afgenomen vragenlijst een gedetailleerd verslag schrijven, conclusies trekken en de eigen mening geven, suggesties doen. Kan een (prikkelende) stelling uitwerken in een opstel. Kan een rapportage maken van een stage. Kan een stuk schrijven over een maatschappelijk probleem (kinderen lezen steeds minder) of voorgestelde regeling (verplichte 5-jaarlijks rijexamen), waarin voors en tegens worden aangegeven. Kan een werkstuk maken, waarbij informatie uit krant, encyclopedie of internet en vakblad gecombineerd moet worden. Dagelijks leven Kan voor het buurtcentrum een voorstel schrijven voor een nieuw in te richten speelterrein. Etc.
• 4. Vrij schrijven Werk Kan een lopende tekst schrijven, bijvoorbeeld t.b.v. de nieuwsbrief, waarin een mening gegeven wordt over een relevant thema op het werk (roken in de kantine, geweld op de werkplek, etc.). Kan een lopende tekst schrijven, bijvoorbeeld t.b.v. de nieuwsbrief, waarin ervaringen beschreven worden die verband houden met het werk (wat vond je van de training, wat vond je zinvol en waarom). Kan een lopende tekst schrijven, bijvoorbeeld t.b.v. de nieuwsbrief, waarin een reactie gegeven wordt op gebeurtenissen op het werk (veranderde roosters, werkmateriaal, verlies lijden van het bedrijf, CAO-onderhandelingen). Kan een lopende tekst schrijven, bijvoorbeeld t.b.v. de nieuwsbrief, waarin een bezoek aan een collega-firma wordt beschreven en becommentarieerd. Opleiding Kan een lopende tekst schrijven waarin een mening gegeven wordt over een schools of maatschappelijk thema (roken op school, geweld op straat, etc.). Kan een lopende tekst schrijven waarin ervaringen beschreven worden die verband houden met de opleiding (wat vond je van het eerste schooljaar, hoe was de stagedag in het restaurant, heb je vreemde / grappige dingen meegemaakt?). Kan een lopende tekst schrijven waarin een reactie gegeven wordt op schoolse gebeurtenissen (veranderde regels, nieuw lesmateriaal, nieuwe groepsindeling, andere docent, etc.). Kan een lopende tekst schrijven waarin een bezoek aan een museum beschreven wordt en becommentarieerd. Kan een lopende tekst schrijven waarin een gebeurtenis wordt beschreven binnen een vakgebied: geschiedenis, aardrijkskunde. Kan een lopende tekst schrijven waarin een actuele gebeurtenis binnen een thema op school wordt beschreven, bijvoorbeeld aan de hand van een krantenkop. Dagelijks leven Kan een lopende tekst schrijven waarin een mening gegeven wordt over een aangelegenheid in de wijk (gevaarlijke wegen, hondenpoep, roken op school, geweld op straat, etc.), bijvoorbeeld t.b.v. de wijkkrant. Kan een lopende tekst schrijven over ervaringen met en reacties op persoonlijke gebeurtenissen (verhuizing, andere baan, geboorte, overlijden, etc.) bijvoorbeeld in een brief aan familie of vrienden. Etc.
• 1. Correspondentie Werk Kan een brief schrijven waarin bezwaar wordt gemaakt tegen een voorgenomen besluit van de gemeente. Kan een brief schrijven aan de bedrijfsleiding waarin een protest neergelegd wordt en uitgebreid onderbouwd wordt. Kan een tactvol antwoord schrijven op een klachtenbrief van een klant. Kan een uitgebreide sollicitatiebrief schrijven. Kan een aanbeveling/referentie schrijven voor een collega. Opleiding Kan een brief schrijven met een algemeen (formeel) verzoek aan de schoolleiding (bijvoorbeeld vanuit de leerlingenraad) met onderbouwing. Kan een brief schrijven aan de schoolleiding of aan de docent waarin een protest neergelegd wordt en uitgebreid onderbouwd wordt. Kan schriftelijk communiceren met een begeleider over het uitvoeren van een onderzoek of het schrijven van een scriptie. Dagelijks leven Kan een bezwaarschrift indienen bij de belastingen. Kan in brieven en e-mails aan vrienden toespelingen en grappen maken.
• 3. Verslagen en rapporten Werk Kan een projectvoorstel of subsidieaanvraag schrijven. Kan een offerte schrijven voor een uit te voeren opdracht. Kan een gedetailleerd technisch of wetenschappelijk rapport schrijven. Kan een zakelijk verslag maken op basis van aantekeningen van een vergadering. Kan een verslag schrijven (met relaties/eigen mening/argumenten) aan de hand van een staafdiagram, bijvoorbeeld met betrekking tot bedrijfsresultaten. Kan een functieprofiel en een advertentietekst opstellen. Kan een wervende tekst schrijven voor een reclamefolder of bedrijfsinformatie. Kan een samenvatting maken van artikelen uit vakbladen, als briefing voor het management. Opleiding Kan een scriptie of rapport schrijven op basis van een onderzoek of een literatuurstudie. Kan voor een werkgroep een samenvatting maken van gelezen artikelen. Kan een uitgebreid verslag maken op basis van aantekeningen van een vergadering. Etc.
• 4. Vrij schrijven Werk Kan een column schrijven waarin een mening gegeven wordt over een relevant thema op het werk, ervaringen die verband houden met het werk of wetenswaardige gebeurtenissen op het werk. Opleiding Kan een column schrijven waarin een mening gegeven wordt over een schools of maatschappelijk thema, ervaringen op school of wetenswaardige gebeurtenissen op school. Kan een beschouwend of betogend stuk schrijven over een maatschappelijk probleem of voorgestelde regeling, waarin voors en tegens in detail zijn uitgewerkt. Dagelijks leven Kan een column schrijven waarin een mening gegeven wordt over een aangelegenheid in de wijk. Kan een wervende tekst schrijven waarin vrijwilligers worden gevraagd voor het zorgcentrum. Kan een beschouwend stuk schrijven ten behoeve van een vergadering van een vereniging. Etc.