Bijlage 2 Aanwijzing handhaving Arbeidsomstandighedenwet: handhavingsbeleid ernstige en dodelijke ongevallen conform de artikelen 9 en 32 Arbeidsomstandighedenwet 1998 en/of de artikelen 307/308 Wetboek van Strafrecht
Aanwijzing handhaving Arbeidsomstandighedenwet
Indien een werknemer een arbeidsongeval overkomt dat ernstig lichamelijk of geestelijk letsel of de dood ten gevolge heeft, doet de werkgever hiervan onverwijld mededeling aan een daartoe aangewezen ambtenaar als bedoeld in artikel 24 Arbowet ’98 en rapporteert hierover zo spoedig mogelijk. Onder ernstig lichamelijk of geestelijk letsel wordt voor de toepassing van dit artikellid verstaan: schade aan de gezondheid, die binnen 24 uur na het tijdstip van de gebeurtenis leidt tot opname in een ziekenhuis ter observatie of behandeling, dan wel naar redelijk oordeel blijvend zal zijn. Het is de werkgever verboden handelingen te verrichten of na te laten in strijd met deze wet of de daarop berustende bepalingen indien daardoor, naar hij weet of redelijkerwijs moet weten, levensgevaar of ernstige schade aan de gezondheid van een of meer werknemers ontstaat of te verwachten is. Hij aan wiens schuld de dood van een ander te wijten is, wordt gestraft met gevangenisstraf of hechtenis van ten hoogste negen maanden of geldboete van de vierde categorie. Hij aan wiens schuld te wijten is dat een ander zwaar lichamelijk letsel bekomt of zodanig lichamelijk letsel waaruit tijdelijke ziekte of verhindering in de uitoefening van zijn ambts- of beroepsbezigheden ontstaat, wordt gestraft met gevangenisstraf of hechtenis van ten hoogste zes maanden of geldboete van de vierde categorie. Indien de gemeentelijke lijkschouwer meent niet tot afgifte van een verklaring van overlijden te kunnen overgaan, brengt hij door invulling van een formulier onverwijld verslag uit aan de officier van justitie en waarschuwt hij onverwijld de ambtenaar van de burgerlijke stand. Teneinde een zorgvuldige procedure met betrekking tot de afdoening van ernstige arbeidsongevallen te waarborgen, is een tweetal protocollen vervaardigd, die erin voorzien dat: Bovenstaande beknopte beschrijving is – zoals aangegeven – neergelegd in een tweetal (hier onder beschreven) protocollen en een AO-beschrijving arbeidsongeval
- a. dodelijke arbeidsongevallen terstond door de Arbeidsinspectie aan het lokale parket, in beginsel de officier van justitie die piketdienst heeft, worden gemeld. Deze zal in principe opdracht geven tot het starten van een strafrechtelijk onderzoek op grond van vermoedelijke overtreding van artikel 32 Arbowet ’98 en/of artikel 307 Wetboek van Strafrecht (tenzij onmiddellijk volstrekt duidelijk is, dat daarvoor onvoldoende gronden zijn/bewijs is). In een later stadium zal de officier van justitie (belast met de afdoening van economische zaken) op grond van de opsporingsgegevens (mede op basis van het overleg met de Arbeidsinspectie de uiteindelijke keuze maken tussen bestuurlijke dan wel strafrechtelijke afdoening.
- b. arbeidsongevallen met ernstig letsel gemeld worden; hiervoor geldt een andere regeling. Tevens is de rol van de politie, die zich voorheen doorgaans beperkte tot het verlenen van hulp en het nemen van maatregelen, in die zin uitgebreid, dat de politie, zodra zij ter plaatse is, in afwachting van de komst van de inspecteur van de Arbeidsinspectie alvast begint met een strafrechtelijk onderzoek teneinde te voorkomen dat sporen verloren gaan, getuigen verdwenen zijn etc.
- • is er gehandeld in strijd met de Arbowet ’98 of de daarop rustende bepalingen (zo ja, welke bepalingen zijn overtreden);
- • kan er (redelijkerwijs gesteld worden dat) door bovengenoemd handelen levensgevaar of ernstige schade aan de gezondheid ontstaat voor werknemers of dat dergelijke schade te verwachten is;
- • was het de werkgever bekend dat er door het overtreden van de geconstateerde arbobepalingen ernstige gezondheidrisico’s bestonden voor zijn werknemers (bijvoorbeeld opgenomen in de RI&E3Risico-inventarisatie en -evaluatie: zie artikel 5 Arbowet ‘98.), of had hij dat redelijkerwijs kunnen of moeten weten;
- • zijn de handelingen de werkgever aan te rekenen, of wel is hij verantwoordelijk voor de overtreding(en).