Bijlage 2 Thema’s centraal examen klassieke taal en letterkunde 2006
Thema’s centraal examen klassieke taal en letterkunde 2006
Kernauteur: Livius Genre: geschiedschrijving Titel: Eeuwige haat: Rome en Carthago Teksteditie: OCT Conway-Walters (21 - 25) 1929; Conway-Johnson (26 - 30) 1964 ; Mc Donald (31 - 35) 1965; Walsh (36 - 40) 1999 In de strijd om de hegemonie over het gebied rond het westelijk deel van de Middellandse Zee raakten Rome en Carthago in de derde eeuw v. Chr. met elkaar in conflict. In drie grote oorlogen werd Carthago verslagen. De haat tussen de twee volkeren was zo groot geworden (getuige de uitdrukking Punica fides en het spreekwoordelijke cete-rum censeo van Cato), dat uiteindelijk in 146 v. Chr. de stad Carthago geheel met de grond gelijk gemaakt werd door de Romeinse overwinnaars. In dit pensum wordt de levensloop gevolgd van de beide hoofdpersonen van de Tweede Punische oorlog, Hannibal en Scipio Africanus. Zij kunnen beschouwd worden als verpersoonlijking van de wederzijdse haat. Bovendien worden enige voorbeelden gegeven die het onderlinge wantrouwen illustreren en een licht werpen op het gedrag van volkeren in de oudheid die met elkaar in oorlog zijn. (De met een asterisk gemarkeerde passages worden in vertaling gelezen) 21.1.1-4 De meest gedenkwaardige oorlog aller tijden. Nooit is met zoveel inzet gestreden als in de Tweede Punische oorlog . De eed van de jonge Hannibal. 21.1.5-2.2 Na de Eerste Punische Oorlog waren Sicilië en Sardinië in Romeinse handen gevallen. Hamilcar kon zich niet kon neerleggen bij dit verlies, maar alleen een vroegtijdige dood heeft hem weerhouden van een aanval op Rome. *21.18 De Romeinse delegatie in Carthago en het begin van de Tweede Punische Oorlog. *21.27-32.5 De oversteek over de Rhône en de tocht naar de voet van de Alpen. Bemoedigende woorden van Hannibal voor zijn manschappen. De Romeinen komen te laat. 21.32.6-21.37 De Alpen bedwongen. *21.32.6-21.34 De Alpen zien er dreigend uit. De bergbewoners vallen aan, maar worden verjaagd. Hannibal wordt bijna in een hinderlaag gelokt. 21.35.1-12 De besneeuwde Alpenpas wordt bereikt. *2
- alliteratie
- alwetende verteller
- anafoor
- asyndeton
- chiasme
- dramatische ironie
- pathos
- prospectieve elementen
- retrospectieve elementen
- sententia
- trikolon
- versnelling / vertraging
- vertellerscommentaar
- verteltempo
- verteltijd / vertelde tijd
- visualisering
- Hoofdstuk ”Livy”, in: C.S. Kraus & A.J. Woodman, Latin Historians, Greece & Rome, New Surveys in the Classics No. 27, Oxford 1997
- M. von Albrecht, Geschichte der römischen Literatur, Bd I (pp. 659-704), München 1994
- P.G. Walsh, Livy. His historical Aims and Methods, Cambridge 1961 (repr. 1989 Bristol Class. Press)
- W. Burck, Das Geschichtswerk des T. Livius, Heidelberg (Winter) 1992
- Karl Christ, Hannibal, Darmstadt (Wiss. Buchges.) 2003
- Markus Gerhold, Rom und Karthago zwischen Krieg und Frieden. Rechtshistorische Untersuchungen zu den römisch-karthagischen Beziehungen zwischen 241 v. Chr. und 149 v. Chr., Frankfurt a.M. (Peter Lang) 2002
- W. Huß, Geschichte der Karthager, München (Beck) 1985 (=Handbuch der Altertumwissenschaft III.8 )
- W. Huß, Karthago, München (Beck) 2000; 2e herz. druk
- Jakob Seibert, Hannibal, Darmstadt (Wiss. Buchges.) 1993
- Jakob Seibert, Forschungen zu Hannibal, Darmstadt (Wiss. Buchges.) 1993
- Pedro Barceló, Hannibal, München (Beck) 2003; 2e herz. druk
- Adrian Goldsworthy, The Punic Wars, London 2000
- http://www.barca.fsnet.co.uk/. Een prachtige, Engelstalige site met zeer veel informatie over Hannibal, en de onderlinge relaties en de oorlogen tussen Carthago en Rome. Bovendien goede links en nuttige literatuurverwijzingen.
- Carthago
- Phoeniciërs
- Eerste Punische Oorlog (264-241)
- imperialisme
- Hamilcar
- Hannibal
- Carthago Nova/Cartagena
- Ebro-verdrag
- Saguntum
- Tweede Punische Oorlog (218-201)
- Q. Fabius Maximus Cunctator
- Cannae
- P. Cornelius Scipio Africanus
- Hasdrubal
- Slag bij Zama (202)