HR 16 december 2025, ECLI:NL:HR:2025:1878

OM-cassatie. Economische zaak. Arbeidsongeval waarbij werknemer tijdens laden van containers is omgekomen. Vrijspraak van medeplegen overtreding Arbeidsomstandighedenwet (art. 32 Arbowet). 1. Kon hof vaststellen dat scheepvaartonderneming de scheepsbeheerder van schip is en dat slachtoffer ter beschikking was gesteld aan scheepvaartonderneming? 2. Kan verdachte dan wel medeverdachte worden aangemerkt als ‘werkgever’ a.b.i. art. 1 (oud) Arbowet? 3. Grondslagverlating. Heeft hof de grondslag van tll. verlaten door verdachte vrij te spreken van gehele tll. o.g.v. enkele omstandigheid dat niet verdachte of medeverdachte maar scheepvaartonderneming de werkgever was van slachtoffer? Ad 1. Hof heeft gevolgtrekking dat werkzaamheden onder toezicht en leiding van scheepvaartonderneming werden verricht, niet alleen gebaseerd op genoemde vaststellingen. In cassatie wordt bovendien beroep gedaan op feiten en omstandigheden waarvan niet blijkt dat deze in hoger beroep door OM zijn aangevoerd. Nu deze f&o in cassatie niet op hun juistheid kunnen worden onderzocht, kunnen deze niet voor het eerst in cassatie naar voren worden gebracht. Ad 2. Art. 1 (oud) Arbowet bevat uitputtende opsomming van (rechts)personen die als ‘werkgever’ en ‘werknemer’, a.b.i. die wet kunnen worden aangemerkt. Daaruit volgt verder dat uitgangspunt van die wet is dat normen van Arbowet zich ‘richten tot degene die meest in staat is doel van normen te verwezenlijken’. In licht van dit uitgangspunt en gelet op wat in wetsgeschiedenis van Arbeidsomstandighedenwet 1998 en wetsgeschiedenis van Wet zeevarenden is overwogen over taken en verantwoordelijkheden en gezag van scheepsbeheerder, moet worden aangenomen dat in geval van zee-arbeidsovereenkomst a.b.i. art. 7:694 BW in het algemeen scheepsbeheerder is aan te merken als werkgever van zeevarende die op betreffend schip werkt. Hof heeft vastgesteld dat scheepvaartonderneming de scheepsbeheerder van schip is, dat tussen verdachte en slachtoffer gesloten zee-arbeidsovereenkomst kan worden beschouwd als uitzendovereenkomst op basis waarvan slachtoffer aan boord van schip werkzaamheden diende te verrichten en dat slachtoffer t.t.v. ongeval ook daadwerkelijk aan boord van schip werkzaam was. Hof heeft geoordeeld dat hiermee voldoende is komen vast te staan dat slachtoffer t.t.v. ongeval door verdachte ter beschikking was gesteld aan scheepvaartonderneming om krachtens een door deze aan verdachte verstrekte opdracht arbeid te verrichten aan boord van schip onder toezicht en leiding (gezag) van scheepvaartonderneming als scheepsbeheerder. ‘s Hofs op die vaststellingen gebaseerde oordeel dat verdachte noch medeverdachte kan worden aangemerkt als ‘werkgever’ a.b.i. art. 1 (oud) Arbowet getuigt niet van onjuiste rechtsopvatting en is toereikend gemotiveerd. Ad 3. Art. 32 Arbowet is gericht tot ‘werkgever’. Voor medeplegen van kwaliteitsdelict is niet vereist dat verdachte over betreffende kwaliteit, in dit geval die van werkgever, beschikt (vgl. HR:2006:AU9096). ’s Hofs oordeel dat voor veroordeling van medeplegen overtreding van art. 32 Arbowet is vereist dat verdachte dan wel betrokken medepleger kan worden aangemerkt als ‘werkgever’ a.b.i. art. 1 (oud) Arbowet, is juist. Hof heeft overwogen dat noch verdachte noch medeverdachte kan worden aangemerkt als ‘werkgever’ en dat verdachte daarom moet worden vrijgesproken van medeplegen overtreding van art. 32 Arbowet. Hof heeft in dat verband tll. kennelijk zo opgevat dat deze verwijt inhoudt dat verdachte tezamen en in vereniging met medeverdachte de betreffende overtreding heeft begaan. Deze aan feitenrechter voorbehouden uitleg van tll. is niet onverenigbaar met bewoordingen ervan en moet in cassatie worden geëerbiedigd. Gelet hierop getuigt ’s hofs oordeel dat verdachte moet worden vrijgesproken van medeplegen overtreding van art. 32 Arbowet ook in zoverre niet van onjuiste rechtsopvatting en is dat oordeel toereikend gemotiveerd. Volgt verwerping. CAG: anders t.a.v. grondslagverlating. Samenhang met 23/02333 E.

De uitspraak op rechtspraak.nl